Вести

Интервју: Економија и бизнис 

Скопје, 27.04.2021 год. 

 

Господине Наумов, за почеток кажете ни нешто повеќе за „личната карта“ на банката.

К. Наумов: Развојна банка на Северна Македонија АД Скопје годинава ќе одбележи дваесет и три години постоење. Банката е основана со цел да го поддржува и да го поттикнува развојот на македонската економија во согласност со стратешките политики, цели и приоритети на Република Северна Македонија и како единствен акционер во банката се јавува државата.
Развојна банка работи за остварување на основните задачи дефинирани со матичниот закон и она што ја прави специфична на пазарот е развојниот карактер и можноста за реализација на активности во свое име и за своја сметка и во име и за сметка на државата.
Во портфолиото на банката се доминантни кредитни производи за мали и средни домашни компании кои имаат потреба од поддршка во растот и извозно ориентираните компании. Покрај класичните кредитни производи, нудиме и осигурување на побарувања во земјата и во странство, факторинг, а од неодамна почнавме и со царинска гаранција.
Развојната банка во име и за сметка на државата врши активности со кои се реализираат проекти и програми на Владата на Република Северна Македонија како што се: бескаматните кредитни линии наменети за намалување на негативните ефекти од ковид-19, кредитни линии наменети за агросекторот и слично.

Веројатно, кога застанавте на чело на Развојната банка во 2019 година, не ни помислувавте низ што сè ќе мора да помине банката во 2020 година. Кога ќе се свртите наназад, што сè направи банката од почетокот на пандемијата со корона вирусот?

К. Наумов: Морам да кажам дека 2020 година беше динамична, и во негативна и во позитивна смисла, но ќе се фокусирам на позитивните работи поврзани со банката.
Банката разви и имплементираше четири нови производи, измени три постојни производи со цел прилагодување на потребите на компаниите, а тековно се работи на развој и на воведување на уште два производи.
Помина речиси една година откако банката го објави повикот за првата бескаматна кредитна линија како поддршка на домашните компании од секторите кои беа први на удар. Оттогаш се реализираа три бескаматни кредитни линии во вкупен износ од 44,5 милиони евра кои стигнаа до 4 илјади микро, мали и средни компании. Во текот на 2020 година се пласираа 63,7 милиони евра преку деловните банки за околу 200 компании по поволни каматни стапки. Секако, значително се зголеми обемот на кредитно осигурување и факторинг во споредба со 2019 година, што значи преземање на ризикот од неплаќање на купувачите на нашите клиенти и подобрување на ликвидноста во отежнати услови на наплата.

Дадоа ли резултат сите овие активности? Какви се реакциите на бизнис-секторот, на вашите клиенти?

К. Наумов: За реакциите кои пристигнуваат до нас и од она што имаме можност да го видиме или да го прочитаме во медиумите, станува збор за главно позитивни реакции на она што го понудивме и го реализиравме досега. Нормално и разбирливо, висината на очекувањата на приватниот сектор е правопропорционална со должината на здравствената криза предизвикана од ковид-19 поради што и 2021 година за банката ќе биде динамична.

Мислам дека малкумина знаат со колку мали ресурси е постигнато сето ова. Тоа е огромен товар, а истовремено и огромен успех. Како успеавте?

К. Наумов: Па да, ова што го постигнавме досега е со мали ресурси и во услови каде беше неопходно да се прилагодиме на ,,новата нормалност‘‘. Во банката службите вложија многу труд изминатава година, тука имаме и исклучително посветени професионалци, па и покрај тоа што банката првпат се соочи со ваков обем на директно кредитирање успеавме да поддржиме 4 илјади компании со 36 илјади вработени.
Во овој период внимателно менаџиравме со човечките ресурси со цел да обезбедиме непрекинатост на процесите, се прилагодувавме брзо, а и континуирано дигитализираме и автоматизираме процеси каде што е потребно. Денес можам да кажам дека ми е особено драго за сè што постигнавме во 2020 година од професионален аспект и што, еве, успеавме да одговориме на нивото на задачите што ни беа доверени.

Да се свртиме кон редовните активности на Развојната банка. Банката има портфолио на услуги што ги нуди. Да почнеме со извозниците. Какви услуги им нудите на извозниците?

К. Наумов: Поддршката и поттикнувањето на извозот се дел од нашата мисија и една од нашите основни задачи. Извозниците се во нашиот основен фокус и за нив РБСМ има производи што ги пласира индиректно преку деловни банки или директно.
Би почнал од кредитирањето со поволни каматни стапки кое им стои на располагање на извозниците преку деловните банки за финансирање на обртни средства за подготовка на производство наменето за извоз или за премостување на периодот од направениот извоз до наплатата на средствата од странскиот купувач. Тука е и можноста за директно кредитирање со 2% фиксна каматна стапка на компаниите кои извезуваат преработки на земјоделски производи или земјоделски производи.
Понатаму, тука се и кредитното осигурување за извозните побарувања на краток рок од комерцијални и политички ризици, како и извозен факторинг. Како нов производ кој го нуди банката е царинска гаранција за компании кои вршат увоз на материјали за облагородување и повторен извоз, кое го воведовме на почетокот на годинава.
Извозниците се таргетираат и со гаранциите од Гарантниот фонд кој очекуваме да се операционализира во следниот период штом се заврши собраниската процедура за законското решение.

Банкaта нуди и широка лепеза на кредитни производи. Што сè вклучува таа?

К. Наумов: Освен кредитите за поддршка на извозот, Развојна банка нуди кредитни производи за финансирање на инвестициите и развојот на малите и средни трговски друштва. Станува збор за кредити за трајни обртни средства со рокови на отплата до 3 години и за инвестиции со рокови на отплата до 12 години. Имаме и други кредитни производи, на пример за поддршка на земјоделството и агроиндустријата, производи за општините за реализација на проекти од ИПА-компонентата за прекугранична соработка, за поддршка на микро компании и други. Еден од нашите најбарани производи на пазарот се поволните кредити од ЕИБ-кредитната линија за кои каматната стапка во 2020 година беше до 1,6 % кон крајните корисници. Очекуваме со ваква или слична каматна стапка да може да ги пласираме средствата и во 2021 година.
Банката континуирано ги прилагодува и ги подобрува своите производи. Па така, во 2020 година за кредитните линии за поддршка на агроиндустријата направивме продолжување на грејс периодот, го зголемивме периодот на отплата и го намаливме износот на потребен колатерал.
Со оглед на настаните од последнава година предизвикани од ковид-19, Развојна банка заедно со Владата и со поддршка од Европската Унија и други донатори како јапонската влада беше меѓу првите развојни банки во регионот која започна со бескаматни кредитни линии како антикризна мерка. На овој начин поддржавме 4 илјади микро, мали и средни компании. Последнава, трета бескаматна кредитна линија која се реализира, има во себе и грант компонента од 30 % за компаниите кои ги исполнуваат условите.

Развојната банка има многу развиена соработка со меѓународни банки. Кажете ни нешто повеќе за обемот и начинот на соработка со нив.

К. Наумов: Соработката со меѓународните банки, странски кредитори и други меѓународни институции е на повеќе полиња. Како и повеќето развојни банки во светот, Развојна банка изворите за поддршка на приватниот сектор претежно ги обезбедува од меѓународни банки кредитори. Во моментов, наш најголем деловен партнер е Европската инвестициска банка (ЕИБ) со чија помош во последниве 11 години пласиравме 450 милиони евра до домашните компании преку комерцијалните банки. Преговорите за новите 100 милиони евра се на самиот крај. Собраниската процедура за заемот очекуваме да започне деновиве. Освен Европската инвестициска банка, Развојна банка соработува и со Германската развојна банка (KfW) со која се пласираат средства за микро бизниси.
Освен ваквата соработка, секако има и размена на искуства и ноу-хау со регионалните развојни банки, фондови и други финансиски институции. Во изминатиов период првпат соработувавме со ММФ која ни обезбеди техничка мисија заедно со ресорното министерство за поставување на одржлива кредитногарантна шема, а соработуваме и со Светска банка која ги споделува со нас најдобрите практики и искуства за практичната имплементација.

Една од услугите што ги нуди банката е т.н. кредитно осигурување. Со оглед на тоа што во домашната економија често е полесно да се продаде, а потешко да се наплати, ова би требало да биде важна услуга за македонските компании. Како функционира кредитното осигурување?

К. Наумов: Во денешната трговија најчест предуслов за реализирање на одреден договор е да се продава на отворено. Трговскиот натпревар, посебно на меѓународниот пазар, е премногу неизвесен. За да се поддржат македонските компании кои продаваат на отворено, без разлика дали се работи за странски или домашни купувачи, РБСМ врши осигурување на побарувањата на краток рок. Овој финансиски инструмент подразбира осигурување од комерцијални ризици, т. е. кога купувачот не плаќа поради неликвидност или стечај, и од политички ризици, односно кога купувачот не плаќа поради одредени случувања во земјата како војна, немири, укинување на дозволи, непочитување на договор, мораториум и слично. На крајот на првиот квартал од 2020 година, Развојна банка ја зголеми рочноста на побарувањата кои може да бидат осигурани и сега вршиме осигурување на побарувања од продажба на одложено плаќање со рок на плаќање до 360 дена.
Во 2020 година, и покрај генералниот пад на извозот, банката бележи раст на обемот кај осигураните побарувања за 33% споредено со 2019 година, што е еден индикатор дека компаниите сè почесто размислуваат за ваков финансиски инструмент кој им нуди заштита на паричните текови.

Претпоставувам дека во услови на пандемија и проблеми со ликвидноста, за компаниите е важно да знаат дека банката ја дава и услугата факторинг. Што им се овозможува на компаниите со факторингот?

К. Наумов: Факторингот како специфичен облик на краткорочно финансирање овозможува ликвидни средства за компаниите преку договор за отстапување на побарувањата со право на регрес. Факторингот комбинира кредитна заштита, регистар на побарувања, наплата на побарувања и финансирање за компаниите кои продаваат производи и услуги со одложено плаќање пократко од 180 дена. Побарувањата кои се предмет на факторинг треба да бидат осигурани од комерцијални ризици во РБСМ.
Кај факторингот ги направивме потребните промени за да може да се користи инструментот и во домашната трговија меѓу две домашни компании, што претходно не беше случај. Во условите на пазарот кои ги имаме сега, главните придобивки за компаниите од факторингот се подобрување на ликвидноста и подобрување на управувањето со побарувањата.

Банката има услуга и за извозници при увоз за облагородување. За што станува збор?

К. Наумов: Станува збор за финансиски инструмент што компаниите согласно важечката законска регулатива го доставуваат до Царинската управа како обезбедување за царински долг при увоз на материјали за облагородување и повторен извоз. Ова е нов производ кој го воведовме на почетокот од годинава, а е дел од економскиот сет мерки кои ги донесе Владата како поддршка за домашните компании кои вршат увоз на материјали за облагородување и повторен извоз. Такви компании најмногу имаме во текстилната индустрија, прехранбената индустрија, преработка на земјоделски производи и слично. За компаниите кои, според главната дејност, спаѓаат во преработувачката индустрија, максималниот износ за гаранција за царински долг е 390 000 евра, додека за другите мали и средни компании максималниот износ на гаранција е 250 000 евра. Гаранциите се со рок на важност до 12 месеци и со каматна стапка од 0,8 % годишно.

Да ја заокружиме сликата. Со оглед на тоа што Развојната банка е во сопственост на државата, што треба да направи државата за да создаде услови за уште посилен развој на банката? Да ја докапитализира, да овозоможи нејзино доекипирање, нешто друго? Која развојна банка на некоја друга земја може да се земе како добар пример и за нашата развојна банка?

К. Наумов: Во контекст на вашето прашање, мислам дека ќе се согласите дека во овој период Владата ја препознава улогата на Развојна банка и капацитетот кој треба да го има банката за да може да биде уште поголема поддршка на приватниот сектор. За првпат по деценија и пол Владата донесе одлука за зголемување на капиталот на банката за 3 милиони евра. Преку зголемувањето на капиталот де факто се зголемува можноста за директна поддршка на приватниот сектор која ние ја реализиравме преку воведувањето на царинската гаранција. Верувам дека нема да застанеме овде.
Секако дека зголемувањето на капиталот не е единствен начин за зголемување на капацитетот за поддршка на Развојна банка. Тука се и фондовите кои ги администрираме во името на државата, а кои само во 2020 година се зголемија за 43 милиони евра.
Добар и близок пример за нас би рекол дека е Словенечката развојна банка, иако во секоја од банките во регионот има производи или процеси во кои се особено добри. Учиме од добрите практики и континуирано се трудиме да ги имплементираме.

Ви благодарам за интервјуто.

Прес-конференција, Влада на РСМ

Скопје, 20.04.2021 год.

Шестиот пакет на мерки, усвоен на денешната 66-та седница, опфаќа седум мерки со кои се таргетирани најпогодените сектори од корона кризата, со вредност од 17,8 милиони евра, пришто ќе се поддржат 10.000 компании, кои вработуваат околу 60.000 граѓани, соопштија заменик-претседателот на Владата задолжен за економски прашања, координација на економските ресори и инвестиции, Фатмир Битиќи, министерот за финансии, Фатмир Бесими, министерот за економија, Крешник Бектеши и директорот на Развојната банка, Кире Наумов на заедничката прес-конференција.

Вицепремиерот Битиќи нагласи дека од самиот почеток на кризата Владата носи сеопфатни мерки на секои три до четири месеци, во консултација со сите засегнати страни, како и со меѓународните финансиски институции, сѐ со цел задржување на ликвидноста на компаниите и на работните места за граѓаните. Тој додаде дека пред точно две недели, по препорака на Комисијата за заразни болести, Владата донесе одлука за делумно затворање на угостителските објекти, заради заштита на здравјето на граѓаните и спречување на ширење на вирусот.

„Уште тогаш најавивме дека истата одлука ќе ја следат соодветни мерки за поддршка и помош и денеска истите ќе ги презентираме. Уште еднаш на дело покажуваме дека државата е партнер на граѓаните и стопанството. Денеска ставаме на располагање 17,8 милиони евра, таргетирана финансиска поддршка за 12 категории на економски дејности. 17,8 милиони евра со кои ќе се поддржат близу 10.000 компании и околу 60.000 вработени, наши сограѓани“, потенцираше Битиќи.

Вицепремиерот ги презентираше сите мерки од шестиот пакет.

Мерка 1
На сите угостителски објекти ќе им бидат покриени 30% од приходите, износ кој ќе се пресметува како просек од просечниот месечен приход во 2019 и 2020 година, на кој ќе се аплицираат деновите во кои овие дејности беа затворени. Дополнително, сите регистрирани угостителски објекти ќе добијат 15.200 денари финансиска поддршка по вработен, заклучно со 06.04.2021 година. Со оваа мерка ќе бидат поддржани околу 6.000 угостителски објекти кои вработуваат 17.000 луѓе, проценета вредност на мерката е 9,9 милиони евра.

Мерка 2
На скоро ист принцип, со 2,5 милиони евра ќе се поддржат категоризирани – ресторани за свадби, евент индустријата, игротеки, ноќните клубови, приватните детски одморалишта, фитнес центри, фотографи и фотографски студија. Во овие категории спаѓаат околу 1.200 компании ќе им бидат покриени 30% од приходите, износ кој ќе се пресметува како просек од просечниот месечен приход во 2019 година, дополнително ќе добијат поддршка од 15.200 денари по вработен, заклучно со 31.12.2020 година.

Мерка 3
Категоризираните туристички агенции ќе бидат поддржани со 1,4 милиони евра. Притоа туристичките агенции со А лиценца ќе добијат до 5.000 евра, а туристичките агенции со Б лиценца ќе добијат до 2.000 евра.

Мерка 4
Финансиска поддршка од 30.750 денари ќе добијат и сите музичари, членови на здруженијата на музичари како и лиценцираните туристички водичи, кои во текот на 2020 година имале просечен месечен нето приход под 15.000 денари.

Мерка 5
Околу 2 милиони евра се наменети за компаниите кои ја реинвестирале добивката од 2020 година, мерка која ќе се реализира преку Развојната Банка, а ќе им помогне на компаниите да ја зголемат ликвидноста, да ги реализираат своите инвестициски планови и да продолжат со својот развој, преку субвенционирање на каматни стапки.

Мерка 6
Со бескаматна кредитна линија преку Развојната банка од 1 милион евра, ќе се поддржат медиумите кои емитуваат радио и телевизиска програма.

Мерка 7
Во очекување на претстојната туристичка сезона и како дополнителна поддршка и помош за домашната туристичка, а со тоа и угостителска дејност, ќе се овозможат бесплатни 50.000 ПЦР тестови за странските туристи кои престојувале во државата.

Министерот за финансии, Фатмир Бесими, посочи дека дел од мерките имаат и развојна компонента, во насока на раст на ликвидноста и поттикнување на инвестициите.

„Од исклучителна важност е поттикнување на ликвидноста на стопанството. Оттаму и мерките кои се предлог на Министерството за финансии се во таа насока. Едната е Поддршка на ликвидноста за компаниите кои ја реинвестирале добивката за 2020 годинa преку субвенционирање на камати на кредити. Втората мерка е Кредитната линија за финансиска поддршка на деловните субјекти од областа на емитување на радио и телевизиски програми со цел намалување на последиците од корона вирусот КОВИД-19, преку посебна кредитна линија во износ од 61,5 милиони денари или 1 милион евра со 0% каматна стапка која ќе се пласира преку Развојната банка. Изминатите пакети мерки покажаа дека даваат резултати. Владиниот стимул придонесе за двојно амортизирање на економскиот пад лани, поточно, според калкулациите на Министерството за финансии, истиот е амортизиран за 4,2 процентни поени, односно без мерките падот ќе достигнеше дури 8,7%“, посочи Бесими.

Министерот за економија Крешник Бектеши кажа дека Туристичко-угостителскиот сектор е најпогодениот сектор од почетокот на кризата предизвикана од пандемијата и токму затоа Министерството за економија во првите пет сета на мерки се фокусираше на поддршката токму на овој сектор.

„Досега овој сектор е поддржан со над десет милиони евра и тоа преку ваучери за домашен туризам со вкупно 6,2 милиони евра, со враќање на уплатена туристичка такса со вкупна вредност од 950 илјади евра, со грантови за туристички агенции во вредност од 1,2 милиони евра, со средства за кофинансирање на настани и конференции со финансиска поддршка од државата каде беа наменети 24 илјади евра, преку грантови за категоризирани ресторани за свадби со 906 илјади евра, грантови за игротеки во вредност од 222 илјади евра, грантови за туристички водичи со лиценца кои добија 82 илјади евра, како и со мерката за продолжување на лиценци за работа на дискотеките и ноќните клубови, мерка која изнесуваше 97 илјади евра“, подвлече министерот за економија.

Бектеши се задржа на дел од мерките од шестиот пакет кои ќе ги спроведува Министерството за економија, пришто посочи дека за поддршка само на туристичко-угостителскиот сектор со шестиот пакет мерки се предвидени мерки во вкупна вредност од 14,8 милиони евра.

„Планирана е финансиска поддршка на угостителите регистрирани со шифри на приоритет на дејност: 56.10 (ресторани и останати објекти за подготовка на храна), 56.29 (останати услуги за подготвување и служење на храна), 56.30 (подготовка и послужување на пијалаци). Со оваа мерка ќе бидат опфатени околу 6.000 компании, со околу 17.000 вработени за што се наменети 9,9 милиони евра. Со оваа мерка ќе се додели финансиска поддршка на сите регистрирани активни субјекти од оваа дејност. Како основа за пресметка на поддршката се земаат просечните месечни приходи остварени во 2019 година, на кои се аплицира месечен износ за компензација од 30%, кој ќе биде помножен со соодносот на бројот на денови колку што овие дејности се затворени. За сите субјекти од наведените дејности кои се регистрирани после 2019 година како основ за пресметка ќе бидат земени просечните месечни приходи од денот на основање до крај на 2020 година. Дополнително, секој регистриран активен субјект од овие дејности ќе добие финансиска поддршка во износ од 15.200 денари по вработен, според бројот на ефективни работни часови, со пресек на 06.04.2021 година“, соопшти Бектеши.

Главниот извршен директор на Развојна Банка на Северна Македонија, Кире Наумов, ја поздрави Владата која го препозна капацитетот на РБСМ преку која се реализираа повеќе мерки од сите пет економски пакети.

,,Вкупно 50,9 милиони евра кредити со поволна каматна стапка пласиравме до 186 домашни компании преку деловните банки. Воведовме нов производ - царинска гаранција, за да им го олесниме извозот на компаниите кои прават увоз заради облагородување и повторен извоз. Компаниите од преработувачката индустрија можеме да ги поддржиме со царинска гаранција до 390.000 евра, додека сите други мали и средни компании сме спремни да ги поддржиме со царински гаранции до 250.000 евра. Преку трите бескаматни кредитни линии со 44,1 милиони евра поддржавме 4.087 субјекти кои заедно вработуваат 36.802 лица”, нагласи Наумов.

Преку РБРСМ ќе се реализираат и две од седумте мерки предвидени во шестиот пакет - нова бескаматна кредитна линија за субјектите во дејноста на емитување на радио и телевизиски програми, и мерка за субвенционирање на трошокот за камата на компаниите кои ја реинвестирале остварената добивка, а ќе овозможи овие компании да имаат ефективно каматна стапка од 0% за новоодобрени кредити за тековни средства од деловните банки.

РБСМ, 16.04.2021

 

Почитувани,

Во согласност со Јавниот повик за поднесување на кредитно барање за директно кредитирање на микро и мали претпријатија погодени од Ковид-19 од Фонд за микро и мали претпријатија, ве известуваме дека Развојна банка на Северна Македонија АД Скопје во име и за сметка на Владата на Република Северна Македонија, во целост ја реализираше третата бескаматна кредитна линија со грант компонента „Ковид3“.

Фондот за микро и мали претпријатија е формиран со буџетски средства од 60 милиони денари и средства од буџетска поддршка во износ од 30 милиони евра преку активноста ЕУзаОтпорност (EU for Resilience) од ИПА програмата.

Со оваа кредитна линија беше овозможена поддршка на микро и мали трговски друштва, трговци- поединци и занаетчии кои плаќаат данок на реален приход. Јавниот повик беше објавен на 07.12.2020 година, а аплицирањето започна на 16.12.2020 год. со времетраење од 15 дена, заклучно со 30.12.2020 год до 23:59 часот. Принципот на реализација на кредитната линија беше „прв дојден, прв услужен“.

Аплицирањето се вршеше исклучиво по електронски пат, согласно препораките за спречување на ширењето на вирусот и заштита на јавното здравје.

Расположливите средства се исцрпени со последните одобрени кредити од пристигнатите апликации на ден 30.12.2020 год. до 14 часот и 51 минути. Во овој период се евидентирани вкупно 3.192 кредитни барања, од кои 2.703 се одобрени за кредитирање, а  кај 489 кредитни барања е утврдено дека не исполнуваат најмалку еден од условите и критериумите од Јавниот повик.

Од овие 489 кредитни барања:
- 249 (51%) не го исполнуваат критериумот износот на капиталот и резервите во билансот да изнесува најмалку 33% од износот на кредитот;

- 114 (23%) не се микро или мали трговски друштва, ТП или занаетчии кои плаќаат давачки на реален доход;

- 36 (7%) немаат пад на приходи од најмалку 20%;

- 31 (6%) се не поголеми од микро или мал субјект;

- 24 (5%) имаат кредитна категорија која не е во прифатливите кредитни категории наведени во Јавниот повик;

- 19 (4%) се новорегистрирани субјекти;

- 16 (3%) имаат некомплетно барање и/или обврски кон УЈП.

Секој од одбиените 489 апликанти, веќе има добиено известување по електронски пат на е-маил адресата од тековната состојба, со образложение по кој основ не ги исполнуваат условите за кредит.

Ги известуваме сите апликанти кои своите кредитни барања ги испратиле на е-маил адресата Оваа е-адреса е заштитена од спамботови. Треба да ви е овозможено JavaScript за да ја видите. последниот ден, 30.12.2020 година по 14 часот и 51 минути, дека по нивните кредитни барања нема да се одлучува од страна на банката, заради исцрпеност на предвидените средства за доделување на бескаматни кредити од Фондот за микро и мали претпријатија.

Скопје, 16.04.2021 - Преку трите кредитни линии, КОВИД 1, 2 и 3, од Развојната банка на Северна Македонија, обезбедени се ликвидни средства во вкупен износ од 44,1 милиони евра, пришто се поддржани над четири илјади компании кои вработуваат 36.802 лица. Оваа финансиска поддршка значително им помогна на компаниите да ја одржат својата ликвидност во кризата предизвикана од коронавирусот КОВИД-19, кредитите се со каматна стапка од 0% и грејс период до 6 или 12 месеци, кој за Ковид 1 дополнително се продолжи за три месеци. 

До Владата е доставен Извештај за исцрпеноста на бескаматната кредитна линија КОВИД 3, од која се овозможени заеми на 2.703 трговци-поединци и микро и мали компании, кои вработуваат вкупно 19.031 лица. Вкупниот износ на одобрени заеми изнесува 30,6 милиони евра. На повикот се пристигнати 3.282 кредитни барања од кои се разгледани 97%. Од нив, се одобрени 2.703 кредитни барања, додека за 489 кредитни барања е утврдено дека не исполнуваат најмалку еден од условите од Јавниот повик.

Најголем број на одобрени кредитни барања има од мали компании – 1.422 (53%), потоа следуваат микро компании – 1.052 (39%), трговците поединци кои се 171 (6%) и 58 занаетчии (2%).

Структура

Кредитни барања

%

Мали трговски друштва

1.422

53%

Микро трговски друштва

1.052

39%

Трговец поединец

171

6%

Занаетчија

58

2%

Вкупно

2.703

100%


Во однос на регионалната распределба, најголемиот број на компании се од Скопскиот плански регион, вкупно 878 (32%), по што следува Полошкиот плански регион со 392 компании (15%), вкупно 322 (12%) компании се од Југоисточниот плански регион, 303 компании (12%) се од Југозападниот плански регион, 257 (10%) се од Источниот плански регион, 270 (10%) се од Пелагониски плански регион, 146 компании (5%) се од Вардарски плански регион, додека од Североисточен плански регион кредити добија 135 компании (5%).

Регион

Кредитни барања

%

Скопски

878

32%

Полошки

392

15%

Југозападен

303

12%

Југоисточен

322

12%

Источен

257

10%

Пелагониски

270

10%

Вардарски

146

5%

Североисточен

135

5%

Вкупно

2.703

100%


Бескаматните кредитни линии се покажаа како одлична алатка за премостување на кризата за микро, малите и средни компании, трговците поединци и занаетчиите, обезбедија нивна ликвидност и обртни средства, со што се помогна за зачувување на работните места. Со вкупните средства од над 44 милион евра, директно е поддржаната работата на 1.943 микро компании, 1.783 мали компании, 75 средни компании, 219 трговци поединци и 58 занаетчии, кои вработуваат 36.802 лица.

КРЕДИТНА ЛИНИЈА

Микро компании

Мали компании


Средни компании


Трговец поединец


Занаетчии

Вкупно компании


Вработени

Финансиски средства

(мил. Евра)

КОВИД 1

517

175

17

27

/

736

6.525

5,5

КОВИД 2

374

186

58

21

/

639

11.325

8

КОВИД 3

1.052

1.422

/

171

58

2.703

19.031

30,6

ВКУПНО

1.943

1.783

75

219

58

4.078

36.802

44,1


Извор: Влада на Република Северна Македонија

Повлечена петтата транша од заемот на ЕИБ во износ од 22,8 милиони евра за домашните компании.                                                               НОВА БЕСКАМАТНА КРЕДИТНА ЛИНИЈА ЗА ОБРТНИ СРЕДСТВА ЗА ЗГОЛЕМЕНИ ЦЕНИ НА ЕНЕРГЕНСИ ПРЕКУ БАНКИТЕ УЧЕСНИЧКИ (ОБРТНИ СРЕДСТВА-ЕНЕРГЕНСИ-БУ)                                                               УШТЕ ЕДНА НОВА КРЕДИТНА ЛИНИЈА ЗА ЕНЕРГЕТСКА ЕФИКАСНОСТ И ОБНОВЛИВИ ИЗВОРИ НА ЕНЕРГИЈА ПРЕКУ БАНКИТЕ УЧЕСНИЧКИ (ЕЕ и ОИЕ)                                                               ИНДИВИДУАЛНИ ГАРАНЦИИ од Гарантен фонд до 50% од износот на кредитот и без надомест за компаниите до 31.12.2022 година.                                ПОРТФОЛИО ГАРАНЦИИ.                                ИНСТРУКЦИИ ЗА ПЛАЌАЊЕ НА ОБВРСКИТЕ ПО КРЕДИТНИТЕ ЛИНИИ: „КОВИД-1“, „КОВИД-2“ И „КОВИД-3“.